Wybrane artykuły z działu Muzyka

Poniżej znajduje się szereg odnośników do serwerów z muzyką w formacie MP3. Ze względu na przepisy prawne (w szczególności prawo autorskie) serwisy mogą być czasowo niedostępne. Wymienione tutaj archiwa należą do największych i najpopularniejszych w ...

Na naszej stronie znajdą Państwo bezpłatne dzwonki/melodie do telefonów komórkowych. Są to oczywiście melodie z rosyjskich piosenek i utworów. W przeciwieństwie do 99% stron oferujących dzwonki na telefony my nie pobieramy żadnych opłat za ...

Piotr Ilicz Czajkowski (1840-1893) Muzyczny geniusz, mistrz paradoksu i bohater narodowy. Tak można w kilku słowach podsumować życie najpopularniejszego i największego rosyjskiego kompozytora, Piotra Ilicza Czajkowskiego. Przez całe swe życie ...

Duchową treść muzyki można ocalić tylko zaprzeczając jej uczuciowej treści Hanslick    Niezwykle trudno jest zamknąć życie człowieka w jakiś wyznaczonych ramach, na kilku stronach... Zadanie to wydaje się być jeszcze trudniejszym, ...

Dymitr Szostakowicz urodził się 12 (25) września 1906 roku w Sankt Petersburgu. Jego ojciec, z wykształcenia inżynier był miłośnikiem muzyki, natomiast matka grała na pianinie. Co ciekawe, Szostakowicz w przeciwieństwie do wielu wybitnych ...

  Modest Pietrowicz Musorgski urodził się 21 marca 1839 roku w Kariewie, w pskowskiej guberni. Pochodził z bogatej rodziny, której korzenie sięgały dynastii Rurykowiczów. Za namową rodziców Musorgski wstąpił do szkoły wojskowej w ...

Na tej stronie znajdą Państwo libretta niektórych oper Piotra Ilicza Czajkowskiego. Zdecydowaliśmy się zamieścić je tutaj gdyż ich poszukiwania w Internecie są dosyć żmudne i długie. Zapraszamy więc do ściągania tekstów oper z nasze strony!

Włodzimierz Semionowicz Wysocki urodził się 25-go stycznia 1938 roku w Moskwie. Matka - Nina Maksymowna Wysocka (ur. 1912) była z wykształcenia tłumaczem z języka niemieckiego, zaś ojciec - Semion Władimirowicz Wysocki (ur. 1915) był pułkownikiem ...

Zamieszczone tu pliki udostępnione zostały przez autora strony http://vv.uka.ru i znajdują się na jej serwerach (czasami są niedostępne - należy spróbować później!)   Piosenki Wysockiego w formacie MP3 Lp.TytułMP3TekstMB ...

Песня автозавистника Произошел необъяснимый катаклизм:Я шел домой по тихой улице своей —Глядь, мне навстречу нагло прет капитализм,Звериный лик свой скрыв под маской "Жигулей"!Я по подземным переходам не пойду:Визг тормозов мне — как ...

Twórczość Władimira Wysockiego i Bułata Okudżawy zasługuje na szczególne miejsce w historii literatury XX wieku. Poeci ci posługując się nowatorskimi sposobami przekazu treści, potrafili dotrzeć do serc i dusz milionów odbiorców. ...

Bułat Okudżawa urodził się 9 maja 1924 roku w Moskwie. Jego ojciec był Gruzinem, zaś matka Ormianką. Oboje zajmowali wysokie stanowiska partyjne. Od 1934 r. rodzina Okudżawów mieszkała w Niżnim Tagile. Ojciec awansował na stanowisko pierwszego ...

W związku z tym, że współczesna rosyjska muzyka jest niemal zupełnie nieznana w Polsce, pragnę napisać kilka słów by przybliżyć przeciętnemu Polakowi zespoły i piosenki rosyjskich wykonawców. Faktem jest, że do naszego kraju docierają ...

Grupa 5'nizza jest niewątpliwym objawieniem ostatnich lat na muzycznej scenie Ukrainy i Rosji. Duet ten zdołał wspiąć się na szczyt popularności bez dostępu do wielkich pieniędzy, bez znajomości, teledysków i reklamy. 5'nizza ...

O grupie Okean Elzy w Polsce słyszało niewiele osób, a szkoda. Z całą pewnością warto jest zapoznać się z twórczością tego najpopularniejszego ukraińskiego zespołu, zwłaszcza, że od czasu do czasu Okean Elzy gości w Polsce i na Zachodzie. Styl ...

Na tej stronie przedstawiamy pokrótce jeden najbardziej rozpoznawanych współczesnych zespołów muzycznych w Rosji - grupę Leningrad. Swoją popularność zespół Leningrad zawdzięcza przede wszystkim liderowi i założycielowi grupy - Siergiejowi ...

Chciałbym zwrócić uwagę na nieoczekiwanie fantastyczną scenę rosyjskiej muzyki  elektronicznej. Oczywiście błędem byłoby patrzeć na Rosjan jedynie przez pryzmat Tatu, skądinąd grupy przeciętnej, gdyż poza tym zespołem funkcjonuje rzesza innych ...

Polski tekst: Wyklety powstan, ludu ziemi,Powstancie, ktorych dreczy glod.Mysl nowa blaski promiennymiDzis wiedzie nas na boj, na trud.

Союз нерушимый республик свободных Сплотила навеки Великая Русь. Да здравствует созданный волей народов Единый, могучий Советский Союз !

Россия - любимая наша страна! Могучая воля, великая слава - Твое достоянье на все времена.

Tekst polski: Nie umarla Ukraina, ni chwala, ni wolnosc,Jeszcze do nas, bracia mlodzi, usmiechnie się los.Pojda precz wrogowie nasi jak rosa na sloncu,Zapanujem wreszcie, bracia, w naszym milym kraju.

Duchową treść muzyki można ocalić tylko zaprzeczając jej uczuciowej treści

Hanslick 

 

Niezwykle trudno jest zamknąć życie człowieka w jakiś wyznaczonych ramach, na kilku stronach... Zadanie to wydaje się być jeszcze trudniejszym, kiedy w grę wchodzi artysta - ktoś, kto z założenia z tych ram się wymyka, kogo dzieło nastawione jest na trwanie i na utrwalanie kultury. Obawiając się zatem powierzchowności, której zresztą nie jestem w stanie uniknąć, życie Igora Strawińskiego nakreślę w telegraficznym niemal skrócie wierząc w siłę i sens przejrzystości, jaką da się dzięki niemu osiągnąć...

Igor Strawiński urodził się 5 czerwca 1882 roku (data według kalendarza juliańskiego) w Oranienbaumie (miejscowości letniskowej pod Petersburgiem). Rodzina Strawińskich była polskiego pochodzenia, jednak sam kompozytor pomimo swojej sympatii do Polski niewątpliwie czuł się Rosjaniniem, co zresztą ma swoje odzwierciedlenie w jednym z jego okresów twórczości. Strawiński kończy prawo w 1905 roku (nie broni jednak dyplomu) przeczuwając, że nie będzie mu ono potrzebne. Studia jednak zaowocowały znajomością z synem Mikołaja Rimskiego - Korsakowa. Ojciec Mikołaja zdecydował się udzielać lekcji młodemu Igorowi. Nie należało to do zajęć trudnych, czy nieprzyjemnych, bowiem Igor Strawiński przejawiał niezwykły talent, brakowało mu jedynie "fachowej obróbki".

 

Okres rosyjski

27 grudnia 1907 roku miał miejsce debiut Strawińskiego podczas "Wieczorów muzyki współczesnej", zostały tam wykonane dwie jego pieśni: "Wiosna" i "Pastorale".

strawinski25.06.1910 - premiera baletu "Ognisty ptak" (postać przewijająca się w wielu rosyjskich legendach), która łączy Strawińskiego na wiele lat z osobą Diagilewa (inicjatora "Baletów Rosyjskich" w Paryżu). "Ognisty ptak" został bardzo ciepło przyjęty przez paryską publiczność i krytykę (czego nie można powiedzieć o rosyjskich elitach...), co dało impuls do kolejnych przedsięwzięć z osobą Strawińskiego.

Tego samego roku zrodził się pomysł na kolejny balet, którego tematyką miał być pogański rytuał związany ze składaniem ofiary bóstwom nadchodzącej wiosny. Pierwotnie miał się nazywać: "Wielka ofiara". Idea ta jednak musiała nieco poczekać, gdyż w międzyczasie kompozytor poświęca się "Pietruszce". Premiera tego baletu wyznaczona była na 13 czerwca 1911 roku w Theatre du Chatalet. Tak jak w przypadku "Ognistego ptaka", tak i "Pietruszką" publiczność była oszołomiona. Następnie przyszła kolej na materializowanie "Święta wiosny", tak bowiem w końcu została nazwana "Wielka ofiara".

"Święto wiosny" - Strawiński nie kierował się tu librettem, którego na dobrą sprawę nie było. Nie miało być także akcji rozumianej w tradycyjnym sensie. Dość szczegółowo za to opracowane były poszczególne tańce wraz z tytułami i to one stanowiły całe libretto, wiązały się w obrzędowy wątek. O wyjątkowości tego dzieła stanowi, przede wszystkim, rytmika. Strawiński miał w owym czasie zanotować: "Muzyka istnieje, jeśli jest rytm, tak jak życie istnieje, jeśli jest puls". Wówczas jednak Strawiński nawet nie przewidywał, że jego partytura może zrobić tyle zamieszania...

Utwór dzieli się na dwie części, które rozpadają się na: pierwsza na siedem, druga na sześć ustępów. W całości jest to trzynastoczęściowa suita.

Choreografią zajmował się Niżyński, co nie było zbyt szczęśliwym pomysłem, ponieważ Niżyński był tancerzem. Kostiumy przygotowywał Roerich.

9 maja 1913 w Teatrze des Champs - Elysees odbyła się premiera "Święta wiosny". "...Monteaux dał znak orkiestrze i w powietrzu rozległy się przenikliwe, wysokie dźwięki fagotu - przez salę przebiegł szmer dezaprobaty. Muzyka rozwijała się, potężniała, ale publiczność najwyraźniej nie zamierzała się uspokoić. Gdy kurtyna poszła w górę na widowni wybuchła burza. Sala podzieliła się na dwa obozy - przeciwników i zwolenników..." [1]. Trudno stwierdzić, dlaczego publiczność zareagowała w sposób aż tak żywiołowy, tym bardziej, że sam wstęp "Święta wiosny" nie prezentował jeszcze najśmielszych rozwiązań tego utworu... Środowisko muzyczne jednak utwór oceniło wysoko.

Należy powrócić do tytułu tej części pracy: "Okres rosyjski". W okresie tym Strawiński sięga często do motywów ludowych, folkloru rosyjskiego, czasem zapożycza melodie ludowe jako tematy swoich dzieł. To czas uwalniania się od wpływów Mikołaja Rimskiego -Korsakowa i formułowania własnego języka muzycznego. Etap ten zamyka opera komiczna "Mawra" - wyraża ona programowe stanowisko Strawińskiego wobec tradycji rosyjskiej, z której się wywodził, i tradycji zachodniej, do której się włączył.

   

Okres neoklasyczny...

...rozpoczyna w 1919 roku "Pulcinella". Jest to balet stworzony na podstawie tematów, utworów Pergolesiego. Pomysł podsunął mu Diagilew, a zachęcił go dodatkowo fakt, że scenografię i kostiumy miał stworzyć Picasso. Jest to pierwsza kompozycja, w której kompozytor sięga do dzieł wielkich poprzedników ostatnich dwustu lat i nadaje im cechy własnego stylu. Strawiński w wywiadzie z Craftem odżegnywał się od sformułowań: "neoklasyczne", czy "modernizacja klasyków" twierdząc, że to co robi jest interpretacją...

"Chociaż "Święto wiosny" i "Pulcinella" mogą się zdawać tak różne, ich wewnętrzne upostaciowanie formalne charakteryzuje pewna konstanta stylistyczna: w jednym i drugim wypadku Strawińki dokonuje nowej syntezy preformowanych elementów diatonicznych" [2].

W 1920 roku Strawiński kończy "Symfonie instrumentów dętych" (krótkie litanie rozbrzmiewające miedzy różnymi rodzinami jednorodnych instrumentów), utwór ten jest poświęcony pamięci Debussy'ego.

W okresie tym Strawińki na nowo odkrywa mechanizm młoteczkowy fortepianu uwydatniając tą cechę w swoich kompozycjach. I tak w 1921 roku powstaje "Pięć palców", gdzie górny głos każdego utworu utrzymuje się w zakresie pięciu nut. Niedługo po skomponowaniu "Pięciu palców" występuje jako solista i wykonawca własnej muzyki w "Koncercie" na fortepian. Zbliża tu do siebie najróżniejsze elementy: nawiązuje do Haendla, Bacha, Scarlattiego stapiając ich z upostaciowaniami jazzowymi. W tym samym roku skomponował także "Sonatę" na fortepian. Po niej rozpoczął swoje pierwsze tournee po USA. W Ameryce zajęła go idea napisania utworu o czasie trwania zdeterminowanym przez długość płyty. Zrodziła się z tego w 1925 roku "Serenada in A" w czterech częściach, każda na oddzielnej płycie. Cała "Serenada" zbudowana jest wokół dźwięku... Znajduje tu swoje potwierdzenie koncepcja "tonalności polarnej".

Najdalszą granicę neoklasycyzmu osiąga Strawiński w trzech baletach: "Apollo i muzy", "Pocałunek wieszczki", "Gra w karty".

"Apollo i muzy" powstaje na zamówienie Library of Congress w Waszyngtonie. W ten sposób nadarzyła się okazja, by napisać tzw. "biały balet" - oparty na całkiem abstrakcyjnych figurach choreograficznych tańca klasycznego, bez zamysłu psychologicznego, narracyjnego, pozbawiony również barwnej scenografii i kostiumów. Monochromii scenicznej odpowiada brzmieniowa monochromia muzyki. Często zestawia się ze sobą "Święto wiosny" i "Apolla...", by podkreślić nietzscheański dualizm Dionizosa i Apollina.

Niektórzy biografowie Strawińskiego wyodrębniają w jego twórczości okres grecki - ja nie czynię takiej klasyfikacji gdyż nadal te utwory są neoklasyczne. Wymienić należy tu: balet "Orfeusz" i utwory dramatyczne o tematach klasycznych jak: "Apollon Musagetes", "Oedipus Rex" "Persefona". Fascynacja starożytnością, rzucenie dramatu na jej płaszczyznę, odzwierciedla się w diatonicznej strukturze muzyki. Strawiński posługuje się tu przedawnionymi stosunkami tonalnymi.

 

Ameryka

Po kilku tournee po Ameryce dostał Strawiński zaproszenie w 1939 roku do wygłoszenia wykładów z poetyki muzycznej na Harvard University w Bostonie. Wojna zaskoczyła go w Ameryce, gdzie postanowił chwilowo osiąść (przyjął obywatelstwo amerykańskie w 1945 roku). Utwory tu skomponowane to: "Tango" na fortepian solo z 1940 (to jeden z "najlżejszych" utworów Strawińskiego); 1941- transkrypcja na chór mieszany i orkiestrę "Gwiaździstego sztandaru", "Tańce koncertujące", "Polkę cyrkową", czy "Hebanowy koncert" pomyślany na orkiestrę jazzową...

Lata 1942 - 1947:

- 1942 - "Cztery utwory a la norvegienne" - pomyślana początkowo jako muzyka do filmu o inwazji nazistowskiej na Norwegię.

- 1943 - "Oda" poświęcona pamięci Natalii Kusowieckiej (żony sławnego dyrygenta i wydawcy początkowych dzieł Strawińskiego). Nawiązuje tu do "Symfonii instrumentów dętych".

- 1943-1944 - "Sonata" na dwa fortepiany zrodzona bez zewnętrznego bodźca, tak jak i w "Czterech utworach..."; pojawiają się tu także motywy ludowe.

- 1944 - "Elegia" na altówkę i skrzypce.

"Elegia" i "Oda" są zapowiedzią powrotu do motywów klasycznej starożytności.

- 1947 - balet "Orfeusz", który jest ucieleśnieniem inspiracji starożytnością...

 

Okres religijny

Strawiński długo dochodził do ponownego odkrycia przez siebie wartości wiary. Oddalił się od kościoła prawosławnego jeszcze przed ukończeniem gimnazjum. Po kilku latach jednak wraca do swoich religijnych korzeni. 1926, to rok napisania pierwszej kompozycji religijnej. Liczba dzieł w tym etapie życia Strawińskiego nie jest duża - oprócz "Symfonii psalmów" i "Mszy", są to: kantata "Babel" i grupa trzech chórów a capella (które podobno powstały jako odpowiedź na złe wykonanie banalnej muzyki w rosyjskiej cerkwi w Nicei).

- 1930 - powstanie jednego z największych dzieł Strawińskiego "Symfonii psalmów". Powstała ona z inicjatywy Sergiusza Kusewieckiego, który zamówił ten utwór na jubileusz prowadzonej przez siebie orkiestry. Jest to utwór na chór mieszany i orkiestrę symfoniczną z dodanymi dwoma fortepianami i zespołem smyczków zredukowanym do wiolonczel i kontrabasów. "...muzyka, zanim przybierze w finale ton hymnicznej odświętności, staje się dramatyczną inwokacją, żarliwą modlitwą, bolesnym pytaniem..." [3].

- 1944 - kantata "Babel" została stworzona jako część większego projektu, do którego zaproszony został Strawiński. Projekt ten był oparty na tekstach z Genesis. Między innymi "Prolog" napisał Schonberg, "Stworzenie" Shilkret, "Upadek człowieka" Tansman... Cały cykl wykonano po raz pierwszy w Los Angeles w 1946 roku. "Krótką kantatę [...] zaczyna zwięzły i poważny wstęp, po nim przychodzi fragment fugowany, a następnie część chóralna i ożywione zakończenie orkiestralne, stanowiące, jak gdyby, likwidację poprzedzającej konstrukcji polifonicznej" [4].

- 1948 Strawiński wydał w końcu "Mszę" - znamienny jest fakt, że jest to msza katolicka o przeznaczeniu liturgicznym. Przy wyborze, ważnym czynnikiem był język łaciński, który nie dekoncentruje słuchacza. "Msza" oprócz wewnętrznych pobudek kompozytora jest także, co sam podkreśla, odpowiedzią na słodką i grzeszną operowość mszy Mozarta.

Za koniec neoklasycyzmu w twórczości Igora Strawińskiego można uznać operę "Żywot rozpustnika" z 1948. Do tego czasu pogłębia się w jego dziełach upraszczanie muzyki, czynienie jej bezozdobnikową, nagą, pozbawioną często politonalności, czy zabiegów poliharmonicznych.

W operze tej "...człowiek jest ofiarą nieznanych, okrutnych sił, co nad nim ciążą, kuszą go, unicestwiają. Może go jednak ocalić cudowny akt miłości. Akt, który uczestniczy w chrześcijańskiej caritas. To ocalenie dotyczy jednak tylko zbawienia dusz. Ażeby zadośćuczynić prawu bezwzględnej sprawiedliwości, człowiek musi zapłacić utratą rozumu i życia" [5].

"Żywot rozpustnika" narzucił kompozytorowi całkowitą zmianę kierunku...

 

Dodekafonia

Zwrotu ku dodekafonii możemy dopatrzeć się już w "Kantacie", którą sam dyrygował w 1952 roku. Tę tendencję widać jeszcze bardziej w "Septecie" na klarnet, waltornię, fagot, fortepian, skrzypce, altówkę i wiolonczelę, który w całości zbudowany jest metodą seryjną.

W 1955 roku powstaje "Canticum sacrum ad honorem sancti Marci nominis", który wykonany był w 1956 roku w Wenecji i jest wielką syntezą muzyki europejskiej, a także wspaniałym popisem techniki dodekafonicznej.

Rok 1958 przynosi nam "Threni, id est Lamentationes Ieremiae Prophetae" - jest to krok naprzód w stosunku do "Canticum sacrum", gdzie części dodekafoniczne były otoczone częściami niedodekafonicznymi. Treny zaś w każdym szczególe określone są przez konstelację dodekafoniczną.

1961 - "Kazanie, opowieść i modlitwa", które nawiązują do "Trenów" w stylu kontrapunktycznym, stylu zwanego przez niego trójdźwiękową atonalnością...

 

Strawiński, aż do śmierci w 1971 roku jest kompozytorem aktywnym i twórczym. Pod koniec życia jego największą życiową potrzebę - komponować - uniemożliwia choroba. Zdaje sobie sprawę, że kończą się powoli jego możliwości trwania biologicznego, jednak wie doskonale, że to, co do tej pory skomponował, nie jest jeszcze postawieniem kropki nad i. Ma wiele pomysłów, sił twórczych, wyobraźni. Odnosi się wrażenie, że żal mu tego potencjału, który wraz ze swą śmiercią zabierze. Ostatnim jego utworem jest "Requiem Canticles", które jest wykonywane na jego pogrzebie...

Nie koncentrowałam się na życiu prywatnym Strawińskiego, choć i ono składa się na jego sylwetkę. Był on jednak bardzo dyskretny jeśli chodzi o własne przeżycia i doświadczenia, choć na pewno nie pozostawały one bez związku z jego twórczością. Po śmierci matki, żony i córki (które nastąpiły w ciągu zaledwie pół roku), zwierzył się Craftowi, że to kompozycja pozwoliła mu to wszystko znieść... Dlatego też skupiłam się na jego działalności "zewnętrznej", na tym, czym chciał obdarzać świat. A niewątpliwie była to muzyka...

Autorka: Joanna Smorawska

 

BIBLIOGRAFIA:

- Erhardt L., Igor Strawińki , PIW, Warszawa 1978

- Jarociński S., Orfeusz na rozdrożu , PIW, Warszawa 1958

- Jarzębska A., Idea widowiska muzycznego Igora Strawińskiego , Miesięcznik Alma Mater, nr 48/2003

- Schaeffer B., Dzieje muzyki , WSiP, Warszawa 1983

- Vlad R., Strawiński , Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1974

 

PRZYPISY:

Erhardt L.- Igor Strawiński, s.120

Vlad R.- Strawiński, s.102

Tamże, s.183

Tamże, s.187

Tamże, s.201

 
 

Pomóż nam ulepszyć stronę!

  • Widzisz nieaktualne dane na stronie?
  • Możesz uzupełnić treść artykułów?
  • Chcesz opublikować własny artykuł?

 

Skontaktuj się z nami!

mapa rosja, ukraina

 
Copyright © 2001 - 2016 RosjaPL.info
 
Wszystkie prawa zastrzeżone!